Gedrag en opvoeding dwergkonijnen

Een tweede konijn introduceren bij een eenzaam dwergkonijn

Femke de Vries Femke de Vries
· · 7 min leestijd

Heb je een dwergkonijn dat de hele dag in zijn eentje in het hok zit te kijken? Misschien draaft hij alleen maar heen en weer of ligt hij maar wat suf in een hoekje.

Inhoudsopgave
  1. Waarom een tweede konijn voor je dwergkonijn?
  2. De basis: mannetje of vrouwtje?
  3. De voorbereiding: kamers delen of niet?
  4. De introductie: stap voor stap
  5. De huisvesting: het nieuwe verblijf
  6. Voeding en verzorging
  7. Veelvoorkomende problemen en oplossingen
  8. Conclusie

Konijnen zijn van nature groepsdieren, ook de kleine dwergkonijntjes. Ze zijn niet gemaakt om alleen te zijn.

Als je merkt dat je konijn eenzaam is, is een tweede konijn introduceren een geweldig idee. Maar let op: zomaar twee konijnen bij elkaar zetten gaat niet altijd goed. Het kan uitlopen op een gevecht. In dit artikel lees je precies hoe je dit slim en veilig aanpakt, zonder stress voor jou of je dier.

Waarom een tweede konijn voor je dwergkonijn?

Een konijn is geen hamster. Waar een hamster soms prima alleen kan leven, heeft een konijn constant sociaal contact nodig.

In het wild leven konijnen in groepen. Ze eten samen, spelen samen en waarschuwen elkaar voor gevaar. Een dwergkonijn dat alleen is, mist dit instinctieve gedrag.

Het dier kan hierdoor depressief raken of juist extreem druk worden. Een maatje zorgt voor de juiste stimulatie.

Ze wassen elkaar (het belangrijkste sociaal gedrag), houden elkaar warm en vermaken zich samen. Een konijn dat een maatje heeft, is over het algemeen gelukkiger en gezonder.

De basis: mannetje of vrouwtje?

Voordat je naar de dierenwinkel rent, moet je even nadenken over de geslachten.

De gouden combinatie: een gecastreerd mannetje en een gesteriliseerd vrouwtje

Dit is de allerbelangrijkste keuze die je maakt. Dit is veruit de makkelijkste en meest stabiele combinatie. De hormonen zijn weg, dus er is geen drang om te paren en geen agressie door hormonen.

Twee mannetjes (rammelaars)

Ze kunnen vaak direct na de operatie al bij elkaar. Dit is de klassieke "paar" dat je vaak ziet.

Twee vrouwtjes (voedsters)

Let op: twee niet-gecastreerde mannetjes vechten vaak doodleuk tot de dood erop volgt, zeker als ze volwassen worden.

Zelfs als je ze beide laat castreren, is de verhouding tussen twee mannen vaak minder stabiel dan een man-vrouw paar. Het kan werken, maar het vereist meer geduld en ruimte. Twee vrouwtjes worden vaak gezien als "vriendinnen" die rustig bij elkaar kunnen. In de praktijk gaat dit meestal goed, maar vrouwtjes kunnen territoriaal zijn.

Zeker als ze allebei ongestoord zijn (niet gesteriliseerd), kunnen ze ruzie maken over hetzelfde hok. Gesteriliseerde vrouwtjes zijn over het algemeen prima combinaties, maar houd rekening met een beetje hiërarchie.

Tip: Laat je konijn altijd castreren of steriliseren voordat je een nieuw maatje introduceert. Bij mannetjes duurt het ongeveer 6 weken na de operatie voordat alle hormonen uit het lichaam zijn verdwenen.

De voorbereiding: kamers delen of niet?

Een veelgemaakte fout is dat mensen de nieuwe en de oude konijn direct in hetzelfde hok stoppen. Doe dit niet! Konijnen zijn territoriaal. Hun hok is hun veilige plek.

Als je een vreemde konijn in hun territorium stopt, ontstaat er direct een gevecht om de macht.

De beste methode is om ze langzaam aan elkaar te laten wennen in een neutrale ruimte. Zorg dat je een plek hebt die voor geen van beide konijnen "van hen" is. Dit kan een badkamer zijn, een schone garagevloer of een groot stuk laminaat in de woonkamer.

Zorg dat de vloer stroef is (geen glad tegels), want konijnen moeten grip hebben om te rennen en te stoppen. Verdeel de ruimte in twee delen met een tussenschot. Een gaashekwerk of een stevig kippengaas werkt perfect. Op deze manier kunnen ze elkaar zien en ruiken, maar niet bij elkaar komen. Ze eten en slapen dus wel tegenover elkaar, maar gescheiden.

De introductie: stap voor stap

Geduld is hier het sleutelwoord. De introductie kan een paar dagen duren, maar soms ook weken. Haast je niet.

Fase 1: Elkaar zien en ruiken

Zet de hokken naast elkaar neer, of zet de tussenschotten in de neutrale ruimte. Ze kunnen elkaar zien en ruiken. Voer ze tegelijkertijd, maar aan weerszijden van het schot.

Fase 2: De eerste ontmoeting

Als ze eten zonder naar elkaar te gillen of te stampen, is dat een goed teken.

Ze wennen aan elkaars geur en geluid. Als ze rustig eten en slapen aan weerszijden van het schot, is het tijd voor de eerste fysieke ontmoeting. Haal het schot weg terwijl ze afgeleid zijn, bijvoorbeeld tijdens het eten. Wat ga je zien?

Wanneer moet je ingrijpen?

Ze zullen elkaar waarschijnlijk even snuffelen. Daarna kan er een kleine confrontatie komen.

Een konijn probeert de ander te domineren door op te springen of te bijten (niet hard, maar corrigerend). Dit is normaal gedrag. Ze bepalen wie de baas is.

Er mag gerommeld worden, maar er mag geen bloed vloeien. Grommen en tandenknarsen is normaal, maar als ze elkaars haren uit trekken of als ze aan elkaar blijven plakken (een gevecht zonder pauze), moet je ingrijpen.

Scheid ze direct en probeer het de volgende dag opnieuw, maar wel weer met het tussenschot ertussen. Probeer ze na een succesvolle kennismaking (zonder gevecht) een nacht apart te laten slapen, maar wel naast elkaar. De volgende dag probeer je het opnieuw in de neutrale ruimte. Herhaal dit totdat ze rustig naast elkaar liggen of samen eten.

De huisvesting: het nieuwe verblijf

Als het klikken is, mogen ze samen. Maar welke huisvesting kies je?

De grootte van het hok

Veel mensen kopen een standaard konijnenhok in de dierenwinkel, maar deze zijn vaak te klein voor twee konijnen. Zelfs voor dwergkonijnen. Dwergkonijnen zijn klein, maar ze bewegen veel. Een hok moet minimaal 2 vierkante meter bodemoppervlakte hebben voor twee kleine konijnen. Een ren of losloopruimte maakt dit alleen maar beter.

Merken als Ferplast of Savic maken goede, grote kooien, maar een zelfgebouwd hok of een grote bench kan ook prima. Zorg voor voldoende schuilmogelijkheden.

Verrijking en veiligheid

Twee konijnen kunnen ruzie maken, en dan moet er een plek zijn waar ze even kunnen bijkomen zonder de ander te zien.

Een tweede etage in het hok is handig, maar zorg dat er minimaal twee ingangen zijn zodat de ondergeschikte konijn niet in een hoek wordt gedrukt. Speelgoed is belangrijk. Wilgentakken, kartonnen dozen en speelballen helpen om verveling tegen te gaan.

Voeding en verzorging

Als je twee konijnen hebt, verandert er ook wat in de verzorging. Geef ze voldoende hooi.

Voeding

Dwergkonijnen eten ongeveer 20 tot 30 gram hooi per kilo lichaamsgewicht per dag. Een dwergkonijn weegt vaak tussen de 1 en 2 kilo, dus reken op minimaal 50 gram hooi per konijn per dag, maar liever meer. Zorg dat er altijd vers hooi beschikbaar is, ook als ze net een nieuw maatje hebben gekregen.

Geef ook elke dag verse groenten. Denk aan witlof, andijvie of een stukje komkommer.

Gezondheid

Verdeel het eten over meerdere punten in het hok om ruzie te voorkomen. Let extra op of beide konijnen eten. Een konijn dat niet eet, heeft binnen 24 uur hulp nodig van een dierenarts.

Controleer ook de ontlasting. Een gelukkig konijn maakt harde, ronde keutels.

Veelvoorkomende problemen en oplossingen

Zelfs als je alles goed doet, kunnen er problemen ontstaan. Soms gaat het maanden goed en ineens is er ruzie.

Plotselinge ruzie

Dit kan komen doordat de hormonen nog een beetje spelen of door ziekte.

De eenzaamheid is niet over

Als de ruzie hevig is, scheid ze dan en begin het introduceren opnieuw. Soms klikt het gewoon niet. Als je na drie weken intensief proberen nog steeds agressie ziet, en de konijnen blijven vechten, dan is het misschien geen match.

Sommige konijnen zijn solitair of hebben een heel specifiek voorkeur voor een bepaald type maatje. In dat geval moet je op zoek naar een andere oplossing, misschien met hulp van een opvangcentrum.

Conclusie

Een tweede konijn introduceren bij een eenzaam dwergkonijn is een van de beste dingen die je kunt doen voor het welzijn van je dier. Het vraagt tijd, geduld en een goede voorbereiding, maar de beloning is een stuk gelukkigere konijnen.

Kies de juiste combinatie, respecteer hun territorium en neem de tijd voor de introductie.

Met deze stappen zorg je voor een vriendschap voor het leven.


Femke de Vries
Femke de Vries
Konijnen gedragstherapeut en binnenhuis specialist

Femke adviseert eigenaren over de beste konijnenverblijven, voeding en gedrag.

Meer over Gedrag en opvoeding dwergkonijnen

Bekijk alle 60 artikelen in deze categorie.

Naar categorie →
Lees volgende
Hoe communiceert een dwergkonijn — lichaamstaal begrijpen
Lees verder →